Kayıtlar

Necm ve Hevâ (ÖLÇÜ İLE SAVRULMA ARASINDA)

Resim
  ÖLÇÜ İLE SAVRULMA ARASINDA Kur’an Semantiğinde Necm ve Hevâ Giriş: Bir Yıldız, Bir Fiil ve Bir Zihinsel Savrulma Kur’an’ın bazı ifadeleri, ilk bakışta yalnızca kozmik bir görüntüyü anlatıyor gibi görünür. Fakat Kur’an’ın kelimeleri farklı bağlamlarda tekrar tekrar kullanıldığında, bu görüntünün insanın düşünce dünyasına açılan başka bir anlam katmanı taşıdığı görülür. Necm sûresinin başlangıcı bunun dikkat çekici örneklerinden biridir: وَالنَّجْمِ إِذَا هَوَىٰ “Necme, o hevâ ettiğinde andolsun.” (Necm 53:1) Hemen ardından şu ifadeler gelir: مَا ضَلَّ صَاحِبُكُمْ وَمَا غَوَىٰ “Arkadaşınız sapmadı ve azmadı.” (Necm 53:2) Ve: وَمَا يَنطِقُ عَنِ الْهَوَىٰ ۝ إِنْ هُوَ إِلَّا وَحْيٌ يُوحَىٰ “O, hevâdan konuşmaz. O yalnızca kendisine vahyedilen bir vahiydir.” (Necm 53:3-4) Burada son derece dikkat çekici bir kelime örgüsü vardır: Necm → hevâ → dalâlet → ğavâyet → hevâ → vahiy. Yani sûre, daha ilk ayetlerden itibaren bir yön, sapma ve kaynak meselesi kurmaktadır. Fakat bu bağlantıyı doğ...

Gökte Oturan Allah Yanılgısına İndirilen İlahi Balyoz

Resim
  NECM VE TEKVÎR SURELERİNDE VAHİY Gökte Oturan Allah Yanılgısına İndirilen İlahi Balyoz Giriş: Sorun Put Değil, Yetkidir Kur’an’ın müşriklerle mücadelesini yalnızca taş ve tahta putlarla mücadele olarak okumak, Kur’an’ın asıl eleştirisini küçültmek olur. Asıl sorun yetkidir . Müşrik zihniyetin temelinde şu anlayış vardır: Allah yücedir, göklerdedir; insanlara doğrudan müdahale etmez. O’nunla insan arasında aracılar vardır. Bu aracılar dua eder, şefaat eder, korur, yönlendirir ve insanın Allah’a ulaşmasını sağlar. Kur’an’ın mücadelesi tam da bu düşünceyi hedef alır. Lat, Uzza ve Menat bunun tarihsel örnekleridir. Fakat Kur’an’ın eleştirisi yalnızca onların heykellerine yönelik değildir. Asıl mesele, Allah’ın yetkisinin başka varlıklara, isimlere, kurumlara ve aracılara dağıtılmasıdır. Necm Suresi bu bakımdan son derece çarpıcıdır. Sure bir taraftan göksel semboller kullanırken diğer taraftan insanın zihnindeki “uzaktaki tanrı” tasavvurunu parçalar. Allah gökte ulaşılmaz bir varlık ...

HADİSLERLE NAMAZ

Resim
  SALAT: İBRAHİM'DEN NEBİLERE, NEBİLERDEN BİZE Kur’an’ın anlattığı salat ve “namazı sadece hadisler açıklar” iddiasının ötesinde bir okuma İslam toplumunda namaz denildiğinde çoğu zaman ilk akla gelen soru şudur: “Namazın nasıl kılınacağını kim açıklamıştır?” Bu soru, daha baştan meseleyi daraltabilir. Çünkü Kur’an’a baktığımızda salatın yalnızca son nebinin döneminde ortaya çıkmış bir ibadet olmadığını görürüz. Salat, İbrahim’den itibaren nebilerin hayatında bulunan , sonraki nesillere aktarılan ve Allah’a kulluğun temel göstergelerinden biri olarak Kur’an’da tekrar tekrar karşımıza çıkan bir uygulamadır. Dolayısıyla meseleye: “Hadisler olmasaydı namazı nasıl kılardık?” sorusuyla başlamak yerine, “Kur’an, İbrahim’den itibaren salatı nasıl anlatıyor?” sorusuyla başlamak çok daha anlamlıdır. Çünkü Kur’an’ın anlattığı tablo, salatın sonradan oluşturulmuş bir ibadet olmadığını açık biçimde ortaya koyar. 1. İbrahim'in duası: “Beni salatı ikame edenlerden kıl” İbrahim nebinin duası ...

SİGORTA HARAM MI?

Resim
SİGORTA HARAM MI? Kur’an Ne Diyor? Giriş: Bir İşlemin Adı Onu Haram Yapar mı? “Sigorta haramdır.” Bu cümleyi sıkça duyuyoruz. Fakat Kur’an merkezli düşünüyorsak önce çok daha temel bir soru sormalıyız: Allah sigortayı haram kılmış mıdır? Çünkü Kur’an’da helal ve haram konusunda sınırları belirleme yetkisinin Allah’a ait olduğu açıkça bildirilir. “De ki: Allah’ın kulları için çıkardığı ziyneti ve temiz rızıkları kim haram kıldı?” A‘râf 7:32 Başka bir ayette ise şöyle denilir: “Dillerinizin yalan yere nitelendirmesiyle ‘Şu helaldir, şu haramdır’ demeyin. Böylece Allah’a karşı yalan uydurmuş olursunuz.” Nahl 16:116 O halde Kur’an merkezli yaklaşımda başlangıç noktamız şudur: Sigorta kelimesi Kur’an’da geçmiyor diye haram değildir; sigorta kelimesi Kur’an’da geçmiyor diye helal de değildir. Önce yapılan işlemin ne olduğuna bakılır. Sonra Kur’an’ın yasakladığı bir unsur içerip içermediği araştırılır. 1. Kur’an Haramları Sayarken Sigortayı Sayıyor mu? Kur’an birçok konuda açık yasaklar getir...