Kayıtlar

ZEKÂT, RÜKÛ VE İNSANIN TASDİK SORUMLULUĞU

Resim
  ZEKÂT, RÜKÛ VE İNSANIN TASDİK SORUMLULUĞU Varlık Âleminde Secde, İnsan Hayatında Paylaşım ve İmanın Eyleme Dönüşmesi Kur'an, insanı yalnızca inanan, ibadet eden veya belirli ritüelleri yerine getiren bir varlık olarak tanımlamaz. İnsanın inancı ile davranışları, Allah'a teslimiyeti ile diğer insanlara karşı sorumlulukları arasında doğrudan bir bağ kurar. Kâinatın tamamı Allah'ın koyduğu ölçüye boyun eğmişken insan, bu ilahi düzene bilinçli tercihiyle katılmaya çağrılır. Göklerde ve yerde bulunan her şey Allah'a secde eder, O'nu tesbih eder. İnsan ise kendisine verilen irade, imkân ve sorumluluklarla bu teslimiyetin ahlaki boyutunu yaşamakla yükümlüdür. İşte rükû, zekât, infak ve sadaka kavramları bu noktada anlam kazanır. Bunlar birbirinden kopuk ibadet başlıkları değil; insanın Allah'a teslimiyetinin, sahip olduklarıyla kurduğu ilişkinin ve inancını davranışlarıyla tasdik etmesinin farklı boyutlarıdır. 1. Kâinatın Secdesi ve İnsanın Sorumluluğu Kur'...

MÜŞRİKLERİN SALÂTI: İBADET Mİ, ALIŞKANLIK MI?

Resim
  MÜŞRİKLERİN SALÂTI: İBADET Mİ, ALIŞKANLIK MI? Enfâl 35 Üzerinden Cahiliye İbadeti, Kur’an’ın Eleştirisi ve Şekilcilik Meselesi İslam öncesi Mekke toplumunu anlamak için önemli bir soruyla başlamalıyız: Allah’a inandığını söyleyen, Kâbe’yi tanıyan, orada ibadet ettiğini düşünen bir toplum neden Kur’an tarafından müşrik olarak nitelendirildi? Çünkü Allah’a inanmak ile Allah’ın dinine uygun yaşamak aynı şey değildir. Bir toplum Allah’ı yaratıcı kabul edebilir, O’na dua ettiğini söyleyebilir, kutsal kabul ettiği mekânlarda çeşitli ibadetler gerçekleştirebilir. Fakat bütün bunlar, onun Allah’a özgü kıldığı yetki ve kulluk alanlarına başkalarını ortak koşmadığını göstermez. Kur’an’ın Mekke toplumuna yönelttiği eleştirinin merkezinde tam da bu mesele vardır. Bu nedenle İslam öncesi Arap toplumunun ibadet hayatını incelerken iki ayrı soruyu birbirinden ayırmalıyız: Müşriklerin ibadet adı altında gerçekleştirdikleri uygulamalar nelerdi? Kur’an bu uygulamaların hangi yönlerini ele...

BALDIRIN AÇILACAĞI GÜN!

Resim
BALDIRIN AÇILACAĞI GÜN! Hesap Gününün Kaçınılmaz Gerçeği Kur’an'da insanı düşündüren, üzerinde durmaya ve dikkatle incelenmeye değer ifadeler vardır. Bunlardan biri de Kalem Suresi 42. ayette geçen “baldırın açılacağı gün” ifadesidir. Bu ayet; Şia, Ehli Sünnet ve Selefi şirk inançlarında haşa Allah ile ilişkilendirilir. Üzerinde düşünülmeden yalnızca kelimelerin ilk ve fiziksel anlamlarına indirgenirse çok daha büyük bir sorun ortaya çıkar: Allah'ın hiçbir şeye benzemediğini bildiren Kur’an ayetleri göz ardı edilerek O'na yaratılmışlara ait fiziksel özellikler isnat edilmeye başlanır. Peki gerçekten Allah'ın bir baldırından mı söz edilmektedir? Yoksa insanın karşılaşacağı büyük sıkıntıyı, dehşeti, çaresizliği ve hesap gününün ağırlığını anlatan bir ifade mi kullanılmaktadır? Öncelikle şu muhkem ölçüyü hatırlayalım: Şûrâ 42:11: “...O'nun benzeri hiçbir şey yoktur. O, işitendir, görendir.” Bu ayet, Allah'ı tanıma konusunda tartışmaya kapalı bir ölçü ortaya koyar....

PUTPERESTLİĞİN EN GELİŞMİŞ BİÇİMİ: MEZHEPLEŞMEK!

Resim
  PUTPERESTLİĞİN EN GELİŞMİŞ BİÇİMİ: MEZHEPLEŞMEK! Taşlardan yapılmış putları yıktık; peki insanları, mezhepleri ve dinî otoriteleri putlaştırmaktan kurtulabildik mi? Putların Şekli Değişti, Teslimiyet Değişmedi! Putperestlik denildiğinde çoğu insanın aklına taş, ağaç veya metalden yapılmış heykeller gelir. İnsanların bu nesnelerin önünde eğilmesi, onlardan yardım dilemesi ve onları kutsallaştırması düşünülür. Sonra da kendisini bu davranışlardan uzak gören insan, putperestliğin tarihte kaldığını zanneder. Peki gerçekten öyle mi? Bir insanın önünde secde etmemek, onu rab edinmediğimiz anlamına gelir mi? Bir din âliminin heykelini yapmamak, onun sözlerini Allah'ın hükmü seviyesine çıkarmadığımızı gösterir mi? Bir mezhebin kurucusuna ilah dememek, onun din adına koyduğu hükümleri sorgusuz sualsiz kabul etmemizin önünde engel midir? Asıl mesele tam da burada başlıyor. Putperestlik, yalnızca bir nesneye tapınmak değil; Allah'a ait olan yetkiyi Allah'tan alıp başka bir otoriteye...

ALLAH'IN KİTABINI BIRAKIP, BEŞERİ RAB EDİNMEK

Resim
  ALLAH'IN KİTABINI BIRAKIP İNSANLARI RAB EDİNMEK: NEBİLER, AHBÂR VE DİNÎ OTORİTE SORUNU Tevbe 9:31 ve Âl-i İmrân 3:79-80 ışığında; rab edinmek, kitaba uymak, din adına konuşmak ve Allah'ın hüküm yetkisini insanlara devretmek Giriş: İnsan, Allah'a İnanırken Nasıl Başka İnsanları Rab Edinebilir? Bir insan Allah'a inandığını söyleyebilir, O'na ibadet edebilir, O'nun kitabını kutsal kabul edebilir. Fakat aynı insan, dinî konularda son sözü söyleme yetkisini başka insanlara bırakabilir. Allah'ın helal ve haram sınırlarını belirlediği yerde, bir din âliminin, din adamının veya geleneğin hükmünü esas alabilir. İşte Kur'an'ın üzerinde önemle durduğu meselelerden biri budur. İnsanların bir başkasını rab edinmesi için mutlaka ona secde etmesi, onu ilah ilan etmesi veya yaratıcı olduğuna inanması mı gerekir? Yoksa Allah'ın hüküm yetkisini bir insana bırakmak, onun din adına söylediklerini sorgulanamaz kabul etmek de rab edinmek anlamına gelebilir mi? Kur...