MÜŞRİKLERİN SALÂTI: İBADET Mİ, ALIŞKANLIK MI?
MÜŞRİKLERİN SALÂTI: İBADET Mİ, ALIŞKANLIK MI? Enfâl 35 Üzerinden Cahiliye İbadeti, Kur’an’ın Eleştirisi ve Şekilcilik Meselesi İslam öncesi Mekke toplumunu anlamak için önemli bir soruyla başlamalıyız: Allah’a inandığını söyleyen, Kâbe’yi tanıyan, orada ibadet ettiğini düşünen bir toplum neden Kur’an tarafından müşrik olarak nitelendirildi? Çünkü Allah’a inanmak ile Allah’ın dinine uygun yaşamak aynı şey değildir. Bir toplum Allah’ı yaratıcı kabul edebilir, O’na dua ettiğini söyleyebilir, kutsal kabul ettiği mekânlarda çeşitli ibadetler gerçekleştirebilir. Fakat bütün bunlar, onun Allah’a özgü kıldığı yetki ve kulluk alanlarına başkalarını ortak koşmadığını göstermez. Kur’an’ın Mekke toplumuna yönelttiği eleştirinin merkezinde tam da bu mesele vardır. Bu nedenle İslam öncesi Arap toplumunun ibadet hayatını incelerken iki ayrı soruyu birbirinden ayırmalıyız: Müşriklerin ibadet adı altında gerçekleştirdikleri uygulamalar nelerdi? Kur’an bu uygulamaların hangi yönlerini ele...