KURANDAN DERSLER ÇIKARMAK 🌐

  NUH NEBİMİZ: BİLİNÇ, METAFOR VE HAKİKATİN EVRENSEL YASALARI Kur’ân-ı Kerîm’de zikredilen peygamber kıssaları, tarih sahnesinde yaşanıp bitmiş tekil olayların kronolojik birer kaydı değildir. Aksine bu anlatılar, zaman ve mekân sınırlarını aşan, insan psikolojisini, toplumsal kırılmaları ve varoluşsal yasaları (sünnetullah) gözler önüne seren evrensel birer aynadır. İnsanlık tarihinin en büyük dönüm noktalarından biri olan Nebilerimizden Nûh’un kıssası da taşa tutulan bir tebliğ sürecinden insanlığın ikinci kez filizlenişine kadar derin mecazlar, sosyolojik gerçekler ve sarsıcı psikolojik tahliller barındırır. 1. Azmin ve Sabrın Psikolojik Sınırı Nûh Suresi’nde Nebi Nûh’un diliyle şu yakarış aktarılır: "Şüphesiz ben kavmimi gece gündüz (imana) davet ettim." (Nûh, 71:5) Her ne kadar Nûh Suresi'nde doğrudan rakamsal bir süre geçmese de, Ankebût Suresi 14. ayette bu mücadelenin zamansal boyutu açıkça ilan edilir: "Andolsun, Nûh’u kavmine gönderdik. O da onların arasın...

KUR’AN’IN BÜTÜNLÜĞÜNDE NEBİMİZ İSA  GELENEKSEL TASAVVURUN METODOLOJİK ELEŞTİRİSİ Kur’an-ı Kerim’in kavramsal örgüsü, kendi içinde sarsılmaz bir mantıksal tutarlılığa ve bütünlüğe sahiptir. Ancak tarihsel süreçte tefsir müktesebatına sızan İsrâiliyyat unsurları, Hristiyanlar ve mitolojik kurgular, Nebilerimizden İsa kıssasını Kur’an’ın temel ilkelerinden kopararak aşkın ve yarı-mitolojik bir düzleme taşımıştır. Bu durumun en somut tezahürleri; ref‘ (yükseltme) ve teveffî (vefat ettirme) kavramları ile Nebi İsa’ya atfedilen olağanüstü tezahürlerin (çamurdan kuşa üfleme, körü/abraşı iyileştirme, ölüleri diriltme) yorumlanmasında karşımıza çıkmaktadır. Geleneksel tasavvur, bu anlatıları ekseriyetle fiziksel-mekânsal bir göğe yükselme ve kozmik-biyolojik mucizeler silsilesi olarak tevil etmiştir. Bu çalışma; bahse konu kavramları ve kıssa unsurlarını Kur’an’ın evrensel ilkeleri (ölümün kaçınılmazlığı, tevhid, peygamberlerin beşerliği) ışığında ve lafızların derin mecazî katmanlar...

Cesedin Huvarından Tevhidin Dirilişine Altın Buzağı ve Bakara Kıssalarının Kur’anî Sembolizmi Üzerine Bir Okuma Giriş: Aynı Hikâyenin İki Perdesi Kur’an’da Altın Buzağı ve Bakara kıssaları genellikle birbirinden bağımsız anlatılar olarak okunur. Oysa dikkatli incelendiğinde bu iki kıssa aynı zihinsel hastalığın teşhisi ve tedavisi olarak karşımıza çıkar. Birinci kıssa, insanın kendi elleriyle ürettiği sahte kutsalları anlatır. İkinci kıssa ise o kutsalların boğazlanmasını emreder. Birincisinde altından yapılmış böğüren bir ceset vardır. İkincisinde ise kesilmesi gereken bir bakara. Birincisinde putlaştırma, ikincisinde arınma vardır. Kur’an'ın diliyle söyleyecek olursak, Bakara kıssası anlaşılmadan Altın Buzağı kıssası tamamlanmış olmaz. 1. Altın Buzağı: Ruhsuz Bir Sistemin İnşası Ceset (جسد): Yaşayan Ölü Tâhâ 88’de Samiri’nin yaptığı şey sıradan bir heykel değildir: "Onlar için böğüren bir buzağı cesedi çıkardı." Kur’an bu yapıya "sanem" veya "vesen" ...

  BAKARA TEMSİLİ VE TEVİLİ: KUTSANMIŞ SERVETİN VE RANT ZİHNİYETİNİN BOĞAZLANMASI 1. "Bakara" Kelimesinin Kök Anlamı ve Etimolojik Derinliği Bakara Suresi’ne adını veren بقرة [bakara] kelimesi, sözlükte "yarmak, açığa çıkarmak, fethetmek ve genişletmek" anlamlarına gelen ب ق ر [b-q-r] kökünden türemiştir. Cins isim olarak büyükbaş hayvan topluluğunu (sığır türünü) ifade eden bu kelimeye bahsi geçen adın verilmesi iki temel nedene dayanır: Fiziksel Neden: Hayvanın toprağı sürerken yeri yarıp altüst etmesi. Ekonomik/Sosyolojik Neden: Sahibini zenginleştirmesi, geçimini kolaylaştırıp ufkunu/refahını genişletmesi. Aynı kökten gelen ve aile, geçim, servet anlamlarını barındıran "ıyal" kelimesi de bu ilişkiyi doğrular. Dolayısıyla Kur'an satırlarında "bakara", sıradan bir hayvani figür değil; üretim, mülkiyet, iktidar ve ekonomik döngülerle doğrudan ilişkili güçlü bir semboldür. Nitekim Yusuf Suresi 43 ve 46. ayetlerde kralın rüyasında gördüğ...