İki Elçi, Tek Davet

Mesajın Tekliği, Elçinin Şahitliği: Müzzemmil Suresi’nde “Resûl” Kavramı

Müzzemmil Suresi 15-16. ayetler Kur’an’ın en çarpıcı tarihsel kıyaslarından birini kurar:

Nebilerimizden Muhammed (sav) ile Nebilerimizden Musa (as) arasında elçilik modelinin tevhidî bir süreklilik içinde olduğunu gösterir. Diziliş dikkat çekicidir: Kur’an burada “Resûl” kelimesini tekil kullanır. Firavun’a gidenlerin Nebi Musa ve Nebi Harun olduğu diğer ayetlerden bilindiği halde tekil sığanın seçilmesi, elçiliğin mahiyetini açığa çıkarır.

1. Elçi Çok, Mesaj Tektir

Tekil kullanım bir sayı hesabı değil, bir kaynak bildirme beyanıdır. Hz. Musa ve Hz. Harun iki ayrı beden, iki ayrı lisan ve iki ayrı mevcûd olsalar da Firavun’un karşısında tek bir irade ve tek bir kelâm temsil etmişlerdir. Bunun sebebi açıktır:

• Kaynak Tek: Elçi mesajın sahibi değil, taşıyıcısıdır. Kaynak Rab olduğu için mesaj tektir.

• Temsiliyet Tek: Elçi Allah adına konuşan “lisan”dır. Lisan birden fazla olabilir; hakikat tektir.

Kur’an bu yüzden Müzzemmil’de bir kıyas açar:

Muhammed (sav) ≠ Musa (as) kıyası değil,

Allah’ın Elçiliği ≠ Firavun Küfrü karşıtlığıdır.

Burada “resullük tecrübesi” süreklidir; tarihsel aktörler değişir, makamın hakikati değişmez.

2. “Resûlâ”dan “Resûl”e: Tekil Modelin İki Anlamı

Şuarâ Suresi 16. ayette Hz. Musa ve Hz. Harun’un birlikte “Biz Rabbin Elçileriyiz (Resûlâ)” demesi, sahadaki görev çiftliğini tesciller. Müzzemmil’deki tekillik ise üç kritik boyutu vurgular:

a. Vahyin Muhataplığı

Vahiy Musa’nın kalbine inmiş, Harun bu vahyin tebliğinde Musa’ya omuz vermiştir.

İniş kanalı tek, tebliğ ağı çoktur.

b. Hüccetin Tamlanması

Firavun’a ulaşan hüccet tektir.

Harun yeni bir din getirmeye değil, delilin ağırlığını artırmaya gitmiştir.

c. Prototip İnşası

Mekke’ye verilen mesaj nettir:

Elçinin kaç kişi olduğuna değil, mesajın kimden geldiğine bakın.

Resullük “kişisel fenomen” değil, “tevhidî görev”dir.

Dolayısıyla Kur’an tekil kullanım ile elçiliğin misyonel birliğini öne çıkarır.

3. Firavun’un Küfrü: Dışlama ile Örtme Arasında

Müzzemmil 16’da Firavun’un elçiye isyanı (asâ) zikredilir. Bu isyan, elçinin şahsına değil, mesajın sahibine yönelmiş bir reddiyedir. Firavun’un küfür tanımı ile Kur’an’ın küfür tanımı bu noktada ayrılır:

• Firavun’a göre küfür:
  Musa sarayın nimetleriyle büyümüş bir “nankör”dür; bu dışlama kategorisidir.

• Kur’an’a göre küfür:
  Vahyî hakikati bilerek örtme ve reddetmedir; bu hakikat örtüsüdür.

İki küfürün çatışması siyasidir:

Firavun küfrü otoriteyi korumak ister; Kur’an küfrü hakikati açıklığa kavuşturur.

Ayetteki “vebîl”, bu saldırının ağır bedelini bildirir:

Mesaj tek olduğu için ona yönelen reddiye de ağırdır.

4. Elçinin Şahitliği

Müzzemmil 15’te geçen “şâhiden aleykum” ifadesi, resullüğün sadece tebliğ değil, tanıklık makamı olduğunu gösterir. Şahitlik üç katmandır:

1. Tarihsel Tanıklık: Musa Firavun’un inkârına, Muhammed Mekke’nin tavrına şahittir.

2. Hakikat Tanıklığı: Elçi kendi nefsinden konuşmaz; söylediği âyetin tanığıdır.

3. Kıyamet Tanıklığı: Resuller ümmetlerine karşı hüccetin tamamlanmış tanıklarıdır.

Bu denklemde Harun, Musa’nın şahitliğini güçlendiren bir unsur olarak yer alır ancak elçilik makamını çoğaltmaz.

Sonuç: Resûl Makamının Birliği

Neticede Kur’an’ın mesajı şudur:

Mesaj tektir; makam tektir; kaynak tektir.

Elçilik “iki bedende iki elçilik” değil, “tek hakikatin iki ağızdan haykırılması”dır.

Tekillik, sayısal değil, teolojik bir tekilliktir.

Bu yüzden Müzzemmil’deki tekil kullanım bir sayma işlemi değil, tevhidî bir teoridir.

UYARI / HATIRLATMA

Bu metinlerde yer alan görüş, yorum ve çıkarımlar, beşerî çabanın bir ürünüdür.

Lütfen her ifadeyi Kur’an’ın bütünüyle değerlendirin; ayetlerin rehberliğinde tartın, ölçün ve doğrulayın. 

Hakikatin tek ölçüsü Allah’ın kitabıdır. Yanlış varsa bize, doğru varsa Allah’a aittir.

Diğer kategorize edilmiş yazılarımıza aşağıdaki linkten ulaşabilirsiniz

• 🗝 KONU BAŞLIKLARI 🔻